فارسی امروز کشش مصوت را از دست داده و دیگر با آن واژه‌ای را از واژه دیگر جدا نمی‌کند. سوئدی همان کشش را نگه داشته و آن را به کل هجا داده، و همین یکی از دو چیزی است که واژه را عوض می‌کند.
هشت مورد زیر همان دو دسته خطا و همان یک قاعده آهنگ‌اند.
- sju صدایی دارد که فارسی ندارد و از منطقه‌ای به منطقه دیگر فرق می‌کند.
- k پیش از i و y صدای ش می‌دهد.
- anden با یک آهنگ اردک است و با آهنگ دیگر روح.
- vit و vitt با کشش از هم جدا می‌شوند.
- å و ä و ö سه حرف جدا هستند و آخر الفبا می‌آیند.
- rs در گفتار به هم می‌رسند و ش می‌دهند.
- کشش مال کل هجاست: مصوت بلند با صامت کوتاه، یا برعکس.
- فارسی کشش را از دست داده، پس این تمایز از صفر ساخته می‌شود.
سیاوش در اوپسالا شش ماه روی صدای sju کار کرد چون در هر ویدئوی آموزشی درباره‌اش حرف زده بودند. در همان شش ماه هر روز چند بار vit و vitt را یکی می‌گفت، و هیچ ویدئویی درباره آن یکی حرفی نزده بود.
چه چیزی واژه را عوض می‌کند و چه چیزی فقط لهجه را نشان
کفه چپ سه چیز دارد که واژه را عوض می‌کنند: به‌هم‌خوردن تعادل کشش مصوت و صامت، آهنگ غلط روی یک واژه دوهجایی، و مصوت کوتاه جایی که املا بلندش را نشان می‌دهد.
کفه راست سه چیز دارد که فقط لهجه را نشان می‌دهند: صدای sju که به‌هرحال منطقه‌ای است، صدای r که آن هم منطقه‌ای است، و آهنگ کمی صاف در طول یک جمله.
کفه راست همان است که تمرین می‌شود، چون خود زبان‌آموز می‌شنودشان. کفه چپ از درون تقریباً ناشنیدنی است، و دقیقاً به همین دلیل به ابزار احتیاج دارد و نه به گوش.
چرا این ترازو برای شما بیشتر می‌چربد
صدای r سوئدی در بخش بزرگی از کشور تپشی است و ر فارسی هم تپشی است، پس یکی از سه مورد کفه راست برای شما از قبل حل شده. sju هم تازه است ولی چون منطقه‌ای است، تقریبی بودنش هزینه‌ای ندارد.
کفه چپ برعکس گران‌تر است. فارسی زمانی کشش داشت و آن را از دست داده، و امروز هیچ جفت واژه‌ای در فارسی فقط با کشش از هم جدا نمی‌شود. یعنی این تمایز برای گوش شما نه ضعیف است، بلکه اصلاً وجود ندارد.
و همین ترتیب کار را روشن می‌کند: بیست جفت کمینه روی کشش، دو هفته، فقط شنیدن. و sju را بگذارید برای بعد، یا اصلاً نگذارید.
یک واژه کدام آهنگ را می‌گیرد
یک تعمیم قابل اتکا وجود دارد و تعداد زیادی واژه را می‌پوشاند: اگر واژه مرکب است، الگوی دوم را می‌گیرد. هر واژه مرکبی، هر قدر هم بلند، و آهنگ مال کل واژه است و نه مال بخشی از آن.
اگر مرکب نیست یا نمی‌دانید، باید با خود واژه یادش بگیرید. بیشتر واژه‌های یک‌هجایی الگوی اول را می‌گیرند و بسیاری از دوهجایی‌ها الگوی دوم را، و نه همه‌شان.
شاخه راست نیمه صادقانه این صفحه است. هیچ قاعده‌ای برای دادن نیست، هیچ مدرکی نمی‌سنجدش، و هیچ سوئدی تصحیحش نمی‌کند، پس تنها راه این است که از اول خودتان روی کارت‌هایتان علامتش بزنید.
یک پرسش، که دسته بزرگی را جواب می‌دهد
یک واژه کدام الگوی آهنگ را می‌گیرد
یک تعمیم قابل اتکا وجود دارد و تعداد زیادی واژه را می‌پوشاند. هر چیزی بیرون از آن باید واژه به واژه و با شنیدن یاد گرفته شود.
- بلهالگوی دومقابل پیش‌بینی، و دسته‌ای به‌قدر کافی بزرگ که ارزش دانستن داشته باشد
- هر واژه مرکبی، هر قدر هم بلند
- و به همین دلیل واژه‌های مرکب جای شروع علامت‌گذاری آهنگ‌اند
- و آهنگ مال کل واژه است، نه مال بخشی از آن
- نه، یا نمیدانیدبا خود واژه یادش بگیریدهیچ قاعده‌ای بقیه را قابل اتکا پوشش نمی‌دهد، و هیچ دوره‌ای علامتش نمی‌زند
- بیشتر واژه‌های یک‌هجایی الگوی اول را می‌گیرند
- بسیاری از دوهجایی‌ها الگوی دوم را، و نه همه‌شان
- خودتان الگو را روی کارت بنویسید، چون هیچ دسته آماده‌ای این کار را نکرده
شاخه راست نیمه صادقانه این صفحه است. هیچ قاعده‌ای برای دادن نیست، هیچ مدرکی نمی‌سنجدش، و هیچ سوئدی تصحیحش نمی‌کند، پس تنها راه این است که از اول خودتان روی کارت‌هایتان علامتش بزنید.
سه چیزی که املا خودش می‌گوید
å و ä و ö سه حرف جدا هستند و آخر الفبا می‌آیند، نه a و o با علامت. یعنی در فرهنگ لغت جای دیگری‌اند و در فهرست‌ها ته صف می‌ایستند، و همین یکی از اولین چیزهایی است که سردرگمی می‌سازد.
k پیش از i و y صدای ش می‌دهد، که قاعده‌ای املایی است و نه استثنا. و rs در گفتار به هم می‌رسند و باز هم ش می‌دهند، حتی وقتی مرز دو واژه میانشان باشد. هر سه اینها قاعده‌اند و در همان هفته اول تمام می‌شوند.
با چه چیزی کار کنید
Forvo جای آن یک دکمه صدا در مدخل فرهنگ لغت را می‌گیرد، که نه می‌تواند یک جفت را نشان دهد و نه یک دامنه را. رایگان است، با ضبط‌هایی از بخش‌های مختلف کشور.
یک فهرست جفت کمینه برای کشش جای تمرین مصوت به‌صورت جدا را می‌گیرد، که همان صامتی را حذف می‌کند که نیمی از تمایز است. ساختنش رایگان است، و بیست جفت کار دو هفته است.
بعد از این هشت مورد
چون یک نیمه کار روی الگوی آهنگ واژه است، کدام هجا را بزنید، و هجای غلط چطور واژه را عوض می‌کند همان جنس تمایز را نشان می‌دهد. روش کار روی نیمه دیگر در ship و sheep: تمرین گوش روی یک صدا در هر بار است، و برای آهنگ در سطح جمله چرا انگلیسی بعضی واژه‌ها را می‌زند و بقیه را می‌بلعد.
اینکه فارسی کشش را کِی از دست داد در قاعده تکیه روی هجای آخر است و فعل‌ها استثنای آن آمده، و واژه‌های مرکبی که الگوی دوم را می‌گیرند در واژه مرکب خواندنش رایگان است و نوشتنش خطرناک.