واژههای یونانی که از قبل میشناسید از راه علم به شما رسیدهاند: فیزیک، اتم، متد، سیستم، اقلیم. همهشان درستاند و هیچکدامشان چیزی نیستند که سر یک میز شام گفته شود.
هشت مورد زیر همان سه واژگان و همان چند واژهای هستند که آشنا به نظر میرسند و نیستند.
- εμπάθεια یعنی کینه، و نه همدلی.
- συμπαθητικός یعنی دوستداشتنی.
- μηχανή یعنی موتورسیکلت.
- θέμα یعنی مسئله.
- νόστιμος یعنی خوشمزه.
- καλημέρα و καληνύχτα سلام صبح و شببخیر هستند.
- لایه روزمره یونانی قرض ترکی و ایتالیایی دارد.
- پازاری و کیوسکی از راه ترکی از فارسی آمدهاند.
آرمان در سالونیک شش ماه بود که مقاله علمی یونانی را تقریباً روان میخواند و در نانوایی چیزی نمیگفت. واژگانی که داشت از یک لایه بود، و آن لایه در نانوایی به کار نمیآمد.
انگلیسی چه قرض گرفت، یونانیها چه میگویند، و دولت چه مینوشت
حلقه اول ریشههایی است که انگلیسی برداشت: آنجا فنی و دانشگاهیاند و اینجا عادی یا قدیمی. حلقه دوم لایه گفتاری روزمره است، با قرضهای ترکی و ایتالیایی که انگلیسی هرگز دستشان نزد.
حلقه سوم رجیستر نوشتاری پالوده است، که تا ۱۹۷۶ رسمی بود و باقیماندهاش همهجا هست. همپوشانی این سه منطقه امنی نیست: جایی است که همان واژه در هر سه هست و در هرکدام معنای کمی متفاوتی دارد.
حلقه دوم همان است که زبانآموز ندارد و همان است که گفتوگو رویش میچرخد. و تنها حلقهای است که هیچ مقدار خواندنی تامینش نمیکند، چون یونانی نوشتاری از دو حلقه دیگر برداشته میشود.
دری کوچک به آن حلقهای که بسته است
لایه روزمره یونانی پر از قرض ترکی است، و بخشی از همان قرضها ترکی نیستند: از فارسی به ترکی رفتهاند و از ترکی به یونانی. پازاری همان بازار است و کیوسکی از کوشک آمده.
و در جهت دیگر، واژهای که به انگلیسی رسیده و اصلش فارسی است هم هست: پارادیسوس، که از پردیس آمده و از راه یونانی به همه زبانهای اروپایی رفته.
اینها فهرست بلندی نیستند و مسئله را حل نمیکنند. کاری که میکنند این است که نشان میدهند حلقه دوم کاملاً بسته نیست، و اینکه آشناترین واژههای آن حلقه همانهایی هستند که مسیرشان از شرق آمده و نه از کتاب علم.
چهار حرکت، و دوتاشان از زبان بیرون رفتند
واژگان کلاسیک قدیمیترین لایه است؛ هنوز با همان الفبا خواندنی است و همان زبان نیست. از قرن پانزدهم ترکی و ایتالیایی وارد شدند و غذا و اسباب خانه و دریا و حرف روزمره را آوردند.
از قرن هفدهم ریشهها بیرون رفتند، به انگلیسی و از آنجا به علم و پزشکی، و به همین دلیل فنی برگشتند. و از ۱۸۳۰ تا ۱۹۷۶ رجیستر پالوده رسمی بود: یونانی نوشتاریای که ساخته شده بود تا قدیمیتر به نظر برسد، و بعد کنار گذاشته شد.
مورد سوم دلیل این است که تخفیف دقیقاً همانجایی نشسته که نشسته. انگلیسی از یک زبان کلاسیک نوشتاری و برای هدفی علمی قرض گرفت، پس واژههایی را برداشت که یک دانشمند لازم داشت و هیچکدام از واژههایی را که یک آشپزخانه لازم دارد.
هر لایه کِی رسید
چهار حرکت، و دوتاشان از زبان بیرون رفتند
تاریخها توضیح میدهند که چرا واژههای آشنا فنیاند و واژههای روزمره نه.
- دوران باستانواژگان کلاسیکهنوز با همان الفبا خواندنی است، و همان زبان نیست
- از قرن پانزدهمورود ترکی و ایتالیاییغذا، اسباب خانه، دریا، و حرف روزمره
- از قرن هفدهمخروج ریشهها به انگلیسیبه علم و پزشکی، و به همین دلیل فنی برگشتند
- ۱۸۳۰ تا ۱۹۷۶رجیستر پالودهیونانی نوشتاری ساختهشده تا قدیمیتر به نظر برسد، و بعد رهاشده
مورد سوم دلیل این است که تخفیف دقیقاً همانجایی نشسته که نشسته. انگلیسی از یک زبان کلاسیک نوشتاری و برای هدفی علمی قرض گرفت، پس واژههایی را برداشت که یک دانشمند لازم داشت و هیچکدام از واژههایی را که یک آشپزخانه لازم دارد.
کار عملی: جمع کردن واژههای کوتاه
واژههای حلقه دوم تقریباً همه کوتاهاند و واژههای حلقه اول تقریباً همه بلند. همین یک نشانه ساده به شما میگوید کدام واژه در متن ارزش یادداشت کردن دارد.
تمرین این است: یونانی با زیرنویس یونانی، و فقط واژههای کوتاه را جمع کنید. واژه بلند را از قبل میشناسید یا با یک نگاه حدس میزنید، و همان است که وقتتان را میگیرد اگر جلویش را نگیرید.
با چه چیزی کار کنید
یک فهرست از جفتهای رسمی و روزمره جای برخورد تکی با آنها را میگیرد، بیآنکه هرگز متوجه شوید جفت بودهاند. ساختنش رایگان است، و نسخه بهدردبخورش مینویسد هرکدام مال کدام موقعیت است.
زیرنویس یونانی روی تلویزیون یونانی جای یاد گرفتن واژگان از متن نوشتاری را میگیرد، که همان لایهای را دارد که از قبل دارید. هر جا تماشا میکنید رایگان است، و تمرینش جمع کردن واژههای کوتاه است.
بعد از این هشت مورد
چون یک حلقه کامل واژگان دانشگاهی است، واژگانی که مقاله و سخنرانی را حمل میکند همان لایه را در انگلیسی نشان میدهد. برای عبارتهایی که معنایشان از اجزایشان درنمیآید عبارتهایی که معنی واژههایشان را نمیدهند کمک میکند، و برای استفاده درست از زیرنویس روشن، خاموش، یا به همان زبان، و هرکدام کجا کمک میکند.
حروفی که این واژهها را مینویسند در آشنایی همان بخش گران است آمدهاند، و جملههایی که در آنها مینشینند در مصدر ندارد، و فارسی هم ندارد: آنچه میماند انتخاب بن است.