لاتین خانههای دستوری بیشتری دارد تا پایانه، پس یک پایانه چند خوانش دارد و خواندن یعنی نگه داشتن همهشان تا جمله تصمیم بگیرد. این مهارت را از فارسی دارید: کسره اضافه نوشته نمیشود و شما تا آخر عبارت صبر میکنید.
هشت مورد زیر همان شش حالت و همان انضباط خواندناند.
- puella و puellae و puellae و puellam و puella پنج شکل یک اسماند.
- شش حالت هست: فاعلی، اضافی، برایی، مفعولی، بایی و ندایی.
- حالت اضافی میگوید اسم از کدام صرف است.
- in urbem یعنی به داخل شهر و in urbe یعنی در شهر.
- Puella puerum amat یعنی دختر پسر را دوست دارد، و ترتیب واژهها آزاد است.
- حالت بایی مطلق یک بند کامل را در دو واژه جا میدهد.
- پنج حالت از شش تا در صفحه اول هر متنی لازم میآیند.
- فارسی هم زمانی حالت داشت و امروز فقط «را» از آن مانده.
سیما در تهران هر جمله لاتین را از اولین واژه شروع میکرد و برایش نقش تعیین میکرد. تا میانه جمله معمولاً باید برمیگشت و از اول شروع میکرد، و هر بار همان واژه اول را زود تصمیم گرفته بود.
شش حالت، و هرکدام به چه پرسشی جواب میدهند
اینها ترجمه نیستند. یک حالت در جمله کاری انجام میدهد، و انگلیسی اتفاقاً همان کارها را با ترتیب واژه و حرف اضافه انجام میدهد.
فاعلی میگوید چه کسی دارد انجامش میدهد، و همان شکلی است که فرهنگ لغت فهرست میکند. اضافی میگوید مال کیست، و همان شکلی هم هست که میگوید اسم از کدام الگو پیروی میکند. برایی میگوید به چه کسی یا برای چه کسی.
مفعولی میگوید روی چه چیزی عمل شده، و در نقل قول غیرمستقیم فاعل مصدر هم هست. بایی میگوید با چه وسیلهای و در چه اوضاعی، و همان است که انگلیسی میان نیم دوجین حرف اضافه پخشش میکند. و ندایی میگوید چه کسی خطاب شده.
پنج تا از این شش تا در صفحه اول هر متنی لازم میآیند. ششمی میتواند صبر کند، و دانستن این وقتی ارزش دارد که یک دوره هر شش را به یک اندازه فوری معرفی میکند.
چند خانه یک هجا تولید میکنند، و خواننده باید همه را نگه دارد
گلوگاه یک پایانه واحد روی کاغذ است. بالایش خانههای دستوریای که میتوانند تولیدش کنند، و پایینش کاری که خواننده باید باز نگه دارد تا جمله تصمیم بگیرد.
همان یک هجا میتواند اضافی مفرد باشد، یا برایی مفرد در همان الگو، یا فاعلی جمع، یا اصلاً از الگوی دیگری بیاید و آنجا خانه دیگری باشد.
و پایین گلوگاه چهار کار هست. همه خوانشها را نگه دارید و انتخاب نکنید، چون هنوز هیچچیز در جمله نگفته کدام. منتظر فعل بمانید، چون فعل جمع خودش خوانشهای مفرد را میکشد.
مراقب مطابقت باشید، چون صفتی که با آن مطابقت کند حالت و شمار و جنس را با هم حل میکند. و بگذارید حرف اضافه تصمیم بگیرد، که حالت چیزی را که بعدش میآید تثبیت میکند و دیگر چیزی برای حل کردن نمیماند.
هر چهار حلی که پایین آمده اطلاعاتی است که جمله بعداً و رایگان تحویلتان میدهد. خوانندهای که زود انتخاب میکند دارد همان را دور میریزد و بهایش را با شروع دوباره میپردازد.
همین انضباط را از خواندن فارسی دارید
کسره اضافه در فارسی نوشته نمیشود، پس «کتاب من» و «کتابِ من» یک املا دارند و شما تا رسیدن به آخر عبارت تصمیم نمیگیرید. این همان کار است: نگه داشتن دو خوانش تا جمله یکی را بکشد.
و مصوتهای کوتاه هم نوشته نمیشوند، پس هر واژهای چند خوانش دارد و شما بیخطا درستش را میگیرید. یعنی مهارت اصلی این صفحه در شما ساخته شده و فقط باید به زبان دیگری منتقل شود.
تاریخش هم نزدیک است: فارسی باستان حالت داشت و فارسی امروزی همهشان را از دست داده جز «را»، که مفعول معین را علامت میزند. یعنی زبان شما همان مسیری را رفته که لاتین به رومانس رفت.
سختی واقعاً کجاست
چند خانه یک هجا تولید میکنند، و خواننده باید همه را نگه دارد
گلوگاه یک پایانه واحد روی کاغذ است. بالایش خانههای دستوریای که میتوانند تولیدش کنند، و پایینش چیزی که خواننده باید باز نگه دارد تا جمله تصمیم بگیرد.
- یک اضافی مفردمال کیست، در الگوی اول
- یک برایی مفردبه چه کسی یا برای چه کسی، در همان الگو
- یک فاعلی جمعچندتاشان، که دارند کار را انجام میدهند
- اصلاً یک الگوی دیگرجایی که همان هجا باز هم خانه دیگری است
- همه خوانشها را نگه داریدانتخاب نکنید؛ هنوز هیچچیز در جمله نگفته کدام
- منتظر فعل بمانیدفعل جمع خودش خوانشهای مفرد را میکشد
- مراقب مطابقت باشیدصفتی که با آن مطابقت کند، حالت و شمار و جنس را با هم حل میکند
- بگذارید حرف اضافه تصمیم بگیردحالت چیزی را که بعدش میآید تثبیت میکند و چیزی برای حل نمیماند
هر چهار حلی که پایین آمده اطلاعاتی است که جمله بعداً و رایگان تحویلتان میدهد. خوانندهای که زود انتخاب میکند دارد همان را دور میریزد و بهایش را با شروع دوباره میپردازد.
با چه چیزی کار کنید
سه قلم برای هر اسم یا هیچ، جای معادل یککلمهای در فهرست واژگان را میگیرد، که شکلی غیرقابل استفاده یاد میدهد. رایگان است: فاعلی، اضافی مفرد و جنس، یاد گرفتهشده در یک نفس.
ابزار Whitaker's Words جای کار کردن معکوس از فهرست ته یک دستور برای شناسایی یک شکل را میگیرد. رایگان است و از دهه ۱۹۹۰ آینه شده، و هر تجزیهای را که یک شکل میتواند داشته باشد فهرست میکند.
بعد از این هشت مورد
چون نقشها روی پایانه سوارند، جایی که انگلیسی اصرار میکند، و جایی که دستتان را باز میگذارد نشان میدهد وقتی پایانه نباشد چه چیزی جایش را میگیرد. برای حرفهای اضافه که حالت را تثبیت میکنند in و on و at، و آنهایی که هیچ قاعدهای توضیحشان نمیدهد کمک میکند، و برای خواندن بهصورت عبارت خواندن بهصورت عبارت، بهجای واژهبهواژه.
همان ابهام در خط خودتان در واژهای را میخوانید که ندیدهاید، و واژهای را غلط مینویسید که شنیدهاید باز شده، و فعلی که این ابهامها را حل میکند در بخشها را یاد بگیرید و جدولها خودشان ساخته میشوند.