وقتی کسی میگوید «اینترنت قطع است»، هفت چیز میتواند خراب باشد و او یکیشان را از قبل انتخاب کرده. راهش این است که از لایهای شروع کنید که هیچکس از آن شکایت نکرده، و هر پله را طوری بردارید که پلههای زیرش برای همیشه حذف شوند. در دفتر پیشخوان دولت در گرگان همین ترتیب، شش خواندن، سه دقیقه طول کشید.
ip -br link: کارت بالاست یا نه. اگر نیست، کابل و پورت و آداپتور، و هیچ چیز بالاتری هنوز آزموده نشده.ip -br addr: نشانی گرفته یا نه. نشانیای که با 169.254 شروع شود یعنی DHCP جواب نگرفته و ماشین خودش را نامگذاری کرده.ping -c3 192.168.7.1به دروازه: اگر دروازه جواب بدهد، هرچه زیر لایه سه است از قبل کار میکند و کابل و سوییچ و نشانی هر سه حذف میشوند.dig +shortبا یک نام: نام به عدد تبدیل میشود یا نه.curl -sS -o /dev/null -w '%{http_code}\n' https://example.com: خود سرویس جواب میدهد یا نه، و کد وضعیت را در یک خط چاپ میکند.traceroute -nو بعدmtr -rwc 20: مسیر تا کجا میرود و کجا بسته گم میشود.
ترتیب مهمتر از تکتک دستورهاست، چون هر پله یک چیز را برای همیشه رد میکند. و یک قاعده تفسیر هست که بیشتر از همه به کار میآید: پینگ کار کند و dig کار نکند یعنی خرابی حل نام است و هیچ چیز دیگر؛ عدد رد میشود و نام نه، پس همه چیز تا لایه سه سالم است.
پلههایی که اینجا باید عوض شوند
این نردبان یک پیشفرض نانوشته دارد: اینکه مسیر تا مقصد دستنخورده است. اینجا نیست، و همان باعث میشود دو پله از شش پله دیگر چیزی را رد نکنند.
تنظیم نردبان شش پله ای
میز گرگان در مسیر واقعی تا کجا رسید
از بیرون به داخل بخوانید. اینجا پله چهارم به جای نشانی بیرونی با میزبان داخلی آزموده می شود و پله پنجم با دو حل کننده.
- اصلا لینکی نیستکابل، پورت یا آداپتور، و هیچ چیز بالاتری آزموده نشده
- لینک هست، نشانی نیستچیزی جواب نداد، پس ماشین خودش را نامگذاری کرد
- نشانی هست، دروازه نهسوییچ، شبکه مجازی، یا دو ماشین روی یک نشانی
- دروازه هست، میزبان داخلی نهمسیریابی داخلی یا خط بیرون ساختمان، نه بسته رهاشده به 1.1.1.1
- عددها کار می کنند، نام ها نهآزمون dig با دو حل کننده متفاوت برای جداسازی حل نام
- نام ها کار می کنند، سرویس نهسر دیگر، یا بسته هایی که پس از ستاره های traceroute برنمی گردند
رد کردن یک حلقه هر حلقه بیرون از آن را حذف می کند. وقتی میزبان داخلی جواب می دهد و مقصد بیرونی نه، همان تفاوت خودش یک تشخیص است.
پله چهارم را در متنهای خارجی با ping -c3 1.1.1.1 برمیدارند. اینجا نبود جواب از یک نشانی بیرونی هیچ چیزی را رد نمیکند، چون بستههای ICMP به بخشی از مقصدها در میانه مسیر رها میشوند و این ربطی به خط شما ندارد. جایگزینش یک میزبان داخلی است: پینگ یا curl به سروری که داخل کشور است، هم لایه سه را میآزماید و هم مسیر واقعیِ روزمره را. اگر آن جواب داد و مقصد بیرونی نداد، جواب گرفتهاید و آن جواب خودش یک تشخیص است، نه یک خرابی.
پله پنجم هم دو حالت دارد که در متن اصلی یکی است. حل نام از دو حلکننده متفاوت میتواند دو جواب بدهد، پس dig را دو بار اجرا کنید: یک بار پیشفرض و یک بار با @ و نشانی یک حلکننده دیگر. جوابهای متفاوت یعنی مسئله حل نام است و در خود ماشین نیست، و همان یک مقایسه ساعتها جستوجو را حذف میکند. و در traceroute، ستونهای ستاره از یک پرش به بعد اینجا عادی است و به تنهایی خرابی نیست؛ چیزی که معنا دارد این است که آیا بعد از آن پرشها باز هم جوابی میآید یا نه.
جایی که کار میایستد
ایست، خود گزارش است. «اینترنت قطع است» یک تشخیص است که لباس مشاهده پوشیده، و کسی که قبولش کند از پله ششم شروع میکند و پنج پله زیرش را هرگز نمیآزماید. نشانهاش این است که آدم اول مودم را ریست میکند: ریست مودم چهار پله را همزمان دست میزند، پس اگر درست شود هیچکس نمیداند کدامیک بود، و اگر درست نشود هیچکدام رد نشدهاند. نوشتن اینکه هر پله چه چیزی را رد میکند، پیش از برداشتنش، همان چیزی است که یک ساعت گشتن را به سه دقیقه تبدیل میکند. دو دستور اول این نردبان در دو دستور اول، و خواندنشان باز میشوند.
تفکیک لایه ها پیش از حدس
خرابی گرگان پس از خواندن لایه ها کجا ایستاده
پیش از ریست مودم باید معلوم شود کدام لایه رد شده است. اگر هیچکدام جواب نداد، tcpdump روی سیم تکلیف سه پرونده مشابه را جدا می کند.
- رد شده۴
- کابل و پورت
- سوییچ
- نشانی
- دروازه
- هنوز ممکن۳
- حل نام
- خود سرویس
- بعدیبرگشت بسته پس از ارسال
- روی سیم با tcpdump۳
- چیزی نفرستادیم
- فرستادیم و جوابی نیامد
- جواب آمد و برنامه دورش انداخت
ریست مودم چهار پله را همزمان دست می زند و هیچکدام را رد نمی کند. وقتی سه ستون از هم جدا شوند، تیم دو بار سراغ یک لایه سالم نمی رود.
وقتی هیچکدام از ششتا جواب نداد
آخرین ابزار همان چیزی است که واقعا روی سیم است: tcpdump -ni eth0 host با نشانی مقابل، هر بستهای را که به آن مقصد میرود یا از آن میآید چاپ میکند. اینجاست که تفاوت میان «چیزی نفرستادیم» و «فرستادیم و جوابی نیامد» و «جواب آمد و برنامه دورش انداخت» معلوم میشود، و آن سه، سه پرونده کاملا جدا هستند که تا این لحظه یک شکل داشتند. نگاه کردن به آنچه واقعا روی سیم است از همینجا ادامه میدهد، و همان چند خرابی که بیشتر قطعیها را میسازند فهرست کوتاهی است که این نردبان بیشتر وقتها روی یکی از آنها میایستد.
چه چیزی امروز باز میشود
mtr رایگان و متنباز است و جای اجرای مکرر traceroute را گرفت: هر پرش را پیوسته میآزماید و درصد گمشدن را کنارش میگذارد، که تفاوت میان یک پرش شلوغ و یک پرش خراب را نشان میدهد و traceroute نمیتوانست. tcpdump رایگان و متنباز است و جای حدس زدن درباره اینکه بسته اصلا فرستاده شده یا نه را گرفت. curl هم رایگان است و جای باز کردن مرورگر برای آزمودن یک نشانی را گرفت، چون مرورگر کش و پروکسی و افزونه دارد و هیچکدام از این سه در یک تشخیص نباید باشند.
جایگزین های امروز
هر ابزار امروز جای چه عادتی را گرفت
ابزارهای رایگان و متن باز امروزی به جای تک خواندن و حدس زدن، داده پیوسته و بدون واسطه را روی سیم نشان می دهند.
تفاوت mtr با traceroute در تفکیک پرش شلوغ از پرش خراب است، و curl مرورگر را با سه لایه اضافی اش از تشخیص بیرون می گذارد.
پرسش بعدی این است که وقتی معلوم شد کدام لایه ایستاده، آن لایه را کجا باید تنظیم کرد. نشانی و نام در نام و شماره دادن به ماشینها است، جعبهها و کابل در جعبههایی که میان ماشینها نشستهاند، و اگر خرابی از پورت و پروتکل میآید، مدلی که بقیه چیزها به آن ارجاع میدهند جایی است که این شش پله از آن آمدهاند.