اولین چیزهایی که یک کودک باید بگوید اسم نیستند. اسم چیزی است که بزرگتر میتواند امتحانش کند؛ آنچه بازی را ادامه میدهد عبارت است: again، my turn، give me، where is it، look، finished.
زهره در گنبد کاووس مادر یک کودک چهارساله است و روزی بیست دقیقه با او انگلیسی بازی میکند. هشت عبارت زیر، ترتیبی ندارند و هر کدام از دل بازی خودشان میآیند.
هشت عبارتی که چیزی را ادامه میدهند
هشت عبارت
هشت عبارت برای ادامه دادن بازی در زبان دوم
اینها عبارتهایی هستند که بازی را زنده نگه میدارند؛ اسم قابل امتحان کردن است اما بازی نمیسازد.
- againمفیدترین چیزی که یک کودک کوچک در زبان دوم میتواند بگوید
- my turnیک واحد، کامل ذخیره میشود، و بعدها خودش از هم بازش میکند
- give meدرخواست، و نه جواب دادن، که کل تفاوت همین است
- where is itقایم کردن هر چیزی را به بیست دقیقه انگلیسی تبدیل میکند
- lookکودک جمله را شروع میکند، به جای اینکه فقط جواب بدهد
- finishedیک کار را تمام میکند بدون اینکه کسی برای تمام کردنش زبان عوض کند
روی یک مدار کشیده شده چون ترتیبی ندارد: کودک هرکدام را که بازیاش لازم داشته باشد اول برمیدارد.
- again. مفیدترین چیزی که یک کودک کوچک در زبان دوم میتواند بگوید.
- my turn. یک واحد، کامل ذخیره میشود، و بعدها خودش تکهتکهاش میکند.
- give me. درخواست، و نه جواب دادن، که کل تفاوت همین است.
- where is it. قایم کردن هر چیزی را به بیست دقیقه انگلیسی تبدیل میکند.
- look. کودک جمله را شروع میکند، به جای اینکه جواب بدهد.
- finished. یک کار را تمام میکند بدون اینکه کسی برای تمام کردنش زبان عوض کند.
- I want. با هر اسمی که در آن لحظه لازم است، و اسم را خودش میآورد.
- help me. تنها عبارتی که وقتی گیر میکند جای فارسی گفتن را میگیرد.
چرا اسم اول نمیآید
اسمها آساناند و قابل امتحان کردن، و به همین دلیل والدین از آنها شروع میکنند: رنگها، حیوانات، عددها. کودکی که سی اسم بلد باشد و هیچکدام از هشت عبارت بالا را نداشته باشد، هیچ کاری با انگلیسی نمیتواند بکند و فقط به پرسش بزرگتر جواب میدهد.
تفاوت کارکردی
اسمهای منفرد در برابر عبارتهای ادامهدهنده بازی
کودکی که سی اسم بداند نمیتواند بازی کند؛ عبارت کودک را از پاسخدهنده به آغازگر بدل میکند.
اسمها آزمون دادنی هستند و به همین دلیل والدین جذب آنها میشوند، اما عبارتها هستند که زبان را به ابزار بازی بدل میکنند.
عبارتها برعکساند: هر کدامشان چیزی را در جریان نگه میدارند و کودک را از حالت پاسخدهنده بیرون میآورند. و چون هر کدام یک واحد ذخیره میشوند، دستور زبان داخلشان لازم نیست فهمیده شود؛ بعدها خودشان از هم باز میشوند.
جایی که کار میایستد: امتحان کردن، به جای بازی کردن
پرسش «این به انگلیسی چی میشه» طبیعیترین کار دنیاست و همان چیزی است که بازی را متوقف میکند. کودک در آن لحظه در حال آزمون دادن است و نه در حال استفاده، و آزمون دادن سریع خستهکننده میشود.
ارزیابی نامحسوس
چرخه طبیعی ارزیابی یادگیری در جریان بازی
پرسش «این به انگلیسی چی میشه» بازی را متوقف میکند؛ موقعیت بسازید تا نیاز به عبارت پیش بیاید.
سنجش بدون آزمون
- ۰۱طراحی سناریوی قایم کردن یا نوبت
- ۰۲ایجاد نیاز طبیعی به استفاده از عبارت
- ۰۳مشاهده واکنش خودجوش کودک
- ۰۴تداوم بدون قضاوت و امتحان
- ۰۱طراحی سناریوی قایم کردن یا نوبتچیدن موقعیت بازی بهگونهای که پیشبرد آن مستلزم زبان باشد
- ۰۲ایجاد نیاز طبیعی به استفاده از عبارتکودک برای بهدست آوردن قطعه بعد نیاز به گفتن کلام دارد
- ۰۳مشاهده واکنش خودجوش کودکاگر عبارت را گفت یاد گرفته، و اگر نگفت هنوز زمان آن نرسیده است
- ۰۴تداوم بدون قضاوت و امتحانحذف کامل اضطراب نمره و سنجش کلامی از ذهن کودک
هیچگاه چیزی را که کودک میداند به آزمون نگذارید؛ اگر نیاز باشد و بلد باشد خودش آن را به کار میگیرد.
زهره اوایل همین کار را میکرد و بعد از دو هفته کودک از بازی انگلیسی فرار میکرد. وقتی پرسشها را حذف کرد و فقط عبارتها را در بازی به کار برد، همان کودک از هفته سوم خودش شروع کرد به گفتن again.
قاعدهاش این است: هیچوقت چیزی را که کودک بلد است نپرسید. اگر میخواهید ببینید بلد است یا نه، شرایطی بسازید که برای ادامه دادن لازم شود بگویدش. اگر گفت، بلد است؛ اگر نگفت، هنوز نه، و هیچکدام آزمون نبوده است.
ابزار، که در این سن یک جعبه است
یک جعبه با چند چیز ساده، تا ۲۰۲۶ بهترین ابزار این سن است و رایگان: قایم کردن، نوبت گرفتن، و درخواست کردن هر سه از همان جعبه بیرون میآیند. جای برنامههای آموزشی گوشی را میگیرد، که در آنها کودک انتخاب میکند و نمیگوید، و هر عبارت این فهرست فقط وقتی ساخته میشود که کسی روبهرو باشد.
ابزار تعاملی ساده
جعبه بازی خانگی در برابر اپلیکیشن گوشی
یک جعبه با چند شیء ساده تا ۲۰۲۶ کارآمدترین و ارزانترین ابزار ساخت عبارتهای تعاملی است.
- قایم کردن اشیاایجاد انگیزه طبیعی برای تولید پرسش where is it
- تقسیم نوبتی وسایلتمرین عملی عبارت my turn در چرخه بازی دونفره
- درخواست ابزار جدیدبهکارگیری عبارات give me و I want با وسایل داخل جعبه
- روابط روبهرو و چهرهبهچهرهجایگزینی لمس صامت صفحه گوشی با گفتوگوی زنده با والد
- قایم کردن اشیاایجاد انگیزه طبیعی برای تولید پرسش where is it
- تقسیم نوبتی وسایلتمرین عملی عبارت my turn در چرخه بازی دونفره
- درخواست ابزار جدیدبهکارگیری عبارات give me و I want با وسایل داخل جعبه
- روابط روبهرو و چهرهبهچهرهجایگزینی لمس صامت صفحه گوشی با گفتوگوی زنده با والد
در اپلیکیشن گوشی کودک دکمه را لمس میکند و کلمهای نمیگوید، اما جعبه تعاملی حضور کسی روبهرو را الزامی میکند.
خطا: ترجمه کردن، وقتی کودک گیر میکند
وقتی کودک عبارتی را نداشته باشد، به فارسی میگوید و طبیعی است. اگر شما ترجمهاش را بگویید، بازی متوقف شده و درس شروع شده. کاری که به جایش میشود کرد این است که همان کار را انجام بدهید و در حین انجامش، شکل انگلیسیاش را بگویید، بدون اینکه از او بخواهید تکرار کند.
مدیریت گیر کردن
چهار حرکت مدرسان هنگام بیان واژه فارسی توسط کودک
ترجمه کردن مستقیم بازی را به درس تبدیل میکند؛ شکل انگلیسی را همزمان با عمل بازگو کنید.
- ۰۱پذیرش رفتار کودک بدون تصحیح کلامیوقتی کودک خواسته خود را به فارسی بیان میکند بازی را متوقف نکنید
- ۰۲انجام فیزیکی کنش مورد تقاضاحرکت دست و اجرای عمل را بیدرنگ انجام دهید تا ارتباط قطع نشود
- ۰۳بیان عبارت انگلیسی همزمان با عملشکل صحیح انگلیسی مانند help me یا give me را حین انجام کار به زبان آورید
- ۰۴ادامه فوری بازی بدون اجبار به تکراراز کودک نخواهید جمله را تکرار کند تا حس جلسه درس و امتحان ایجاد نشود
همان چهار حرکتی که مدرسان در مواجهه با مبتدی مطلق به کار میبرند، بازی را بدون افت انگیزه زنده نگه میدارد.
این همان چهار حرکتی است که مدرسها با مبتدی مطلق به کار میبرند و در تبدیل کردن انگلیسی خودتان به چیزی که بابتش پول میگیرید شکل کلاسیاش آمده. و همان بازیهایی که این عبارتها را لازم میکنند در بازیای که اتفاقاً تمرین است جدا شدهاند.
پرسش بعدی این است که چطور همین بیست دقیقه هر روز بماند. تکرار برای کودک خستهکننده است مگر آنکه چیزی جز خودِ تکرار در آن باشد، و ترانه دقیقاً همان کار را میکند، که در چرا ریتم میماند و تکرار نمیماند باز شده است.